Print / save as PDF. Choose what to include, then use your browser's Print command and pick "Save as PDF" to keep a copy. Or download the ready-made PDF (with transliteration). Back to the full reader

श्री मधुराष्टकम्

Shri Madhurashtakam

Source: Internet Archive — Pushtimargiya Stotra Ratnakara, ed. Harishankar Shastri, Benares 1928 (Jangamwadi Math Collection scan, CC0; Madhurashtakam on printed pages 55–57). Also compared: Creative Commons CC0 1.0 — scan release; Sanskrit Wikisource — Madhurashtakam, fixed comparison revision 322041.

Verse 1

अधरं मधुरं वदनं मधुरं
नयनं मधुरं हसितं मधुरम्।
हृदयं मधुरं गमनं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥१॥

Adharaṃ Madhuraṃ Vadanaṃ Madhuraṃ
Nayanaṃ Madhuraṃ Hasitaṃ Madhuram |
Hṛdayaṃ Madhuraṃ Gamanaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||1||

His lips are sweet, His face is sweet, His eyes are sweet, His smile is sweet, His heart is sweet, His gait is sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet!

उनके अधर (होठ) मधुर हैं, मुखारविंद मधुर है, नेत्र मधुर हैं, मुस्कान मधुर है, हृदय मधुर है और चाल (गति) मधुर है—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है!

Verse 2

वचनं मधुरं चरितं मधुरं
वसनं मधुरं वलितं मधुरम्।
चलितं मधुरं भ्रमितं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥२॥

Vacanaṃ Madhuraṃ Caritaṃ Madhuraṃ
Vasanaṃ Madhuraṃ Valitaṃ Madhuram |
Calitaṃ Madhuraṃ Bhramitaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||2||

His words are sweet, His deeds are sweet, His garments are sweet, His posture is sweet, His movements are sweet, His wandering is sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet!

उनके वचन मधुर हैं, चरित्र मधुर है, वस्त्र मधुर हैं, अंग-भंगिमा मधुर है, चलना मधुर है और घूमना मधुर है—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है!

Verse 3

वेणुर्मधुरो रेणुर्मधुरः
पाणिर्मधुरः पादौ मधुरौ।
नृत्यं मधुरं सख्यं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥३॥

Veṇurmadhuro Reṇurmadhuraḥ
Pāṇirmadhuraḥ Pādau Madhurau |
Nṛtyaṃ Madhuraṃ Sakhyaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||3||

His flute is sweet, His foot-dust is sweet, His hands are sweet, His feet are sweet, His dance is sweet, His friendship is sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet!

उनकी वेणु (बांसुरी) मधुर है, चरण-धूलि मधुर है, हाथ मधुर हैं, चरण मधुर हैं, नृत्य मधुर है और सखा-भाव (मित्रता) मधुर है—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है!

Verse 4

गीतं मधुरं पीतं मधुरं
भक्तं मधुरं सुप्तं मधुरम्।
रूपं मधुरं तिलकं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥४॥

Gītaṃ Madhuraṃ Pītaṃ Madhuraṃ
Bhaktaṃ Madhuraṃ Suptaṃ Madhuram |
Rūpaṃ Madhuraṃ Tilakaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||4||

His song is sweet, His drinking (pītam, which some readers also take as His yellow garment) is sweet, His food (bhaktam) is sweet, His sleeping is sweet, His form is sweet, His tilaka mark is sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet! The 1928 print reads bhaktam, “food”; many recited texts read bhuktam, “His eating”.

उनका गान (गीत) मधुर है, पीना मधुर है, उनका भोजन (भक्त) मधुर है, शयन करना मधुर है, रूप मधुर है और मस्तक का तिलक मधुर है—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है! 1928 के मुद्रित पाठ में भक्तं, अर्थात भोजन, है; कई प्रचलित पाठों में भुक्तं, अर्थात भोजन करना, है।

Verse 5

करणं मधुरं तरणं मधुरं
हरणं मधुरं रमणं मधुरम्।
वमितं मधुरं शमितं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥५॥

Karaṇaṃ Madhuraṃ Taraṇaṃ Madhuraṃ
Haraṇaṃ Madhuraṃ Ramaṇaṃ Madhuram |
Vamitaṃ Madhuraṃ Śamitaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||5||

His doing is sweet, His carrying across (taraṇam) is sweet, His stealing away is sweet, His delight is sweet, what He gives forth (vamitam) is sweet, His calming is sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet!

उनका करना मधुर है, पार उतारना (तारना) मधुर है, हर लेना मधुर है, रमण (क्रीड़ा) मधुर है, उनका उगलना/प्रदान करना (वमित) मधुर है और शांत करना मधुर है—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है!

Verse 6

गुञ्जा मधुरा माला मधुरा
यमुना मधुरा वीचिर्मधुरा।
सलिलं मधुरं कमलं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥६॥

Guñjā Madhurā Mālā Madhurā
Yamunā Madhurā Vīcirmadhurā |
Salilaṃ Madhuraṃ Kamalaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||6||

His Gunja berry necklace is sweet, His garland is sweet, the Yamuna river is sweet, her ripples are sweet, her water is sweet, her lotuses are sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet!

उनकी गुंजा की माला मधुर है, पुष्पमाला मधुर है, यमुना नदी मधुर है, यमुना की तरंगें मधुर हैं, जल मधुर है और जलज (कमल) मधुर हैं—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है!

Verse 7

गोपी मधुरा लीला मधुरा
युक्तं मधुरं भुक्तं मधुरम्।
इष्टं मधुरं शिष्टं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥७॥

Gopī Madhurā Līlā Madhurā
Yuktaṃ Madhuraṃ Bhuktaṃ Madhuram |
Iṣṭaṃ Madhuraṃ Śiṣṭaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||7||

The gopi is sweet, His play (lila) is sweet, His union (yuktam) is sweet, what He enjoys (bhuktam) is sweet, what He holds dear (ishtam) is sweet, His courtesy is sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet! This follows the 1928 print; many recited texts read muktam, “release”, and drishtam, “His glance”, here.

गोपी मधुर हैं, उनकी लीला मधुर है, उनका मिलन (युक्त) मधुर है, उनका भोग (भुक्त) मधुर है, उन्हें जो प्रिय है (इष्ट) वह मधुर है और उनकी शिष्टता मधुर है—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है! यह 1928 के मुद्रित पाठ के अनुसार है; कई प्रचलित पाठों में यहाँ मुक्तं, अर्थात छोड़ना, और दृष्टं, अर्थात दृष्टि, है।

Verse 8

गोपा मधुरा गावो मधुरा
यष्टिर्मधुरा सृष्टिर्मधुरा।
दलितं मधुरं फलितं मधुरं
मधुराधिपतेरखिलं मधुरम्॥८॥

Gopā Madhurā Gāvo Madhurā
Yaṣṭirmadhurā Sṛṣṭirmadhurā |
Dalitaṃ Madhuraṃ Phalitaṃ Madhuraṃ
Madhurādhipaterakhilaṃ Madhuram ||8||

The cowherds are sweet, the cows are sweet, His staff is sweet, His creation is sweet, what He crushes (dalitam) is sweet, what He brings to fruit (phalitam) is sweet—everything about the Lord of Sweetness is sweet!

ग्वाले मधुर हैं, गायें मधुर हैं, उनकी लाठी मधुर है, उनकी सृष्टि मधुर है, उनका दलन (कुचलना) मधुर है और उनका फलित करना मधुर है—मधुरता के स्वामी श्री कृष्ण का सब कुछ मधुर है!

Madhurashtakam colophon — not a numbered verse

इति श्रीवल्लभाचार्यविरचितं मधुराष्टकं समाप्तम्॥

Iti Śrīvallabhācāryaviracitaṃ Madhurāṣṭakaṃ Samāptam ||

Here ends the Madhurashtakam composed by Shri Vallabhacharya; the author's name is given by this closing line. It is not a numbered verse.

यहाँ श्री वल्लभाचार्य द्वारा रचित मधुराष्टक समाप्त होता है; रचयिता का यह नाम समापन-पंक्ति देती है। यह समापन पंक्ति कोई क्रमांकित श्लोक नहीं है।